Hoe doen wij onderzoek

VeiligheidNL heeft nationaal en internationaal een voortrekkersrol op het gebied van ongevalsinformatie en onderzoek. Via verschillende registratiesystemen, analysemethoden, modellen en aanvullend onderzoek beschikken we over unieke informatie die inzicht geeft in aantallen letsels, de kosten en de ernst ervan. Zo kunnen we prioriteiten stellen waar het gaat om preventiemaatregelen en ook de effecten van voorlichting in kaart brengen.

Onderzoek naar letsels


Alles wat we doen is gebaseerd op kennis. Ons werk begint dus altijd met het vergaren en analyseren van informatie. Wie heeft de grootste kans op een ongeval? Wat is de fysieke schade precies? Wat gebeurde er voor, tijdens en vlak na het ongeluk? Zijn er blijvende gevolgen? Wat zijn de kosten voor medische behandeling en arbeidsverzuim? Hiermee krijgen we inzicht in de toedracht en de consequenties van een bepaald type ongeval.

Onze belangrijkste bron is het Letsel Informatie Systeem (LIS). Een representatief aantal ziekenhuizen houdt op de afdeling Spoedeisende Hulp alle letselgegevens bij. Gaat het om verdere behandeling in het ziekenhuis, dan raadplegen we de landelijke medische registratie van ziekenhuisopnames (LMR/LBZ). Ook de jaarlijkse bevolkingsenquête Ongevallen en Bewegen in Nederland levert een schat aan informatie op. En bij het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) halen we informatie over dodelijke slachtoffers.

Financieel inzicht


In samenwerking met het Erasmus MC heeft VeiligheidNL een rekenmodel ontwikkeld, het Lestellastmodel (LLM). Daarmee kunnen we per type ongeval berekenen wat de medische kosten zijn, het arbeidsverzuim en het verlies aan gezonde levensjaren.

Onderzoek naar gedrag


De cijfers vertellen ons wie er een verhoogde kans heeft op een ongeval en welke activiteiten riskant zijn. Daarnaast analyseren we welke producteigenschappen en omgevingsfactoren een rol spelen bij het ontstaan van letsel. De volgende stap is om te kijken naar de menselijke factor.

Gedragsdeterminanten
Welk gedrag speelt een rol bij het ontstaan van het ongeval en hoe komt dat gedrag tot stand? Hoe is het gesteld met kennis, opvattingen en het inschatten van risico’s? Weten mensen wat de gevaren zijn en hoe ze zich daartegen kunnen beschermen? En doen ze dat ook? Is er sprake van sociale druk? Zijn er barrières waarom mensen geen maatregelen nemen? Met enquêtes, focusgroepen en persoonlijke interviews brengen we gedragsdeterminanten in kaart. Bovendien ontdekken we voor welke argumenten bepaalde groepen vatbaar zijn. Als we weten wat mensen beweegt, weten we ook hoe we ze kunnen raken. En dat is een eerste vereiste als het om gedragsverandering gaat.

Best practices


In dit stadium houden we ook best practices tegen het licht. We analyseren interventies die voor dit specifieke probleem al met succes zijn ingezet. Door zowel uit bestaande literatuur als uit onze eigen ervaringen te putten, leggen we een gedegen fundering voor een interventiestrategie.

Dankzij het vooronderzoek hebben we nu inzicht in het probleem, de risicofactoren en de gedragsdeterminanten. Dat levert aanknopingspunten op voor preventie. Op basis van die kennis ontwikkelen we een strategie waarmee we het aantal ongevallen terug kunnen dringen. Soms pleiten we voor een aanpassing in de wetgeving, een product of de inrichting van een specifieke plek. Maar meestal gaat het vooral om het veranderen van gedrag.

Evaluatieonderzoek


Interventies hebben pas succes als de doelgroep ze ook daadwerkelijk toepast. De interventies die we ontwikkelen en implementeren worden onderzocht op effectiviteit. Hierbij werken we vaak samen met een extern bureau of universiteit.

Onderzoek naar producten en omgeving


Onderzoek naar producten en omgevingen is bedoeld om de veiligheid van producten en de omgeving te verbeteren. Het betreft ondermeer onderzoek naar risico’s van producten, vertaling van wetgeving en normen naar praktische adviezen, het stimuleren van het ontwerpen van veilige producten, onderzoek naar omgevingsaspecten en het leveren van een bijdrage aan veiligheidsmanagement in instellingen en bijvoorbeeld bij recreatie.

Kijk voor meer informatie over de verschillende soorten onderzoek bij brongegevens onderzoek.